Η φιλανθρωπία και ο εθελοντισμός κάνουν καλό στην υγεία

H φιλανθρωπία πρόκειται για πρωτοβουλίες ιδιωτών ή ιδρυμάτων που έχουν στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής ανθρώπων ή κοινοτήτων ή/και την ενίσχυση δεινοπαθούντων συνανθρώπων. Η λέξη δήλωνε αρχικά την αγάπη προς τον άνθρωπο.

Η Φιλανθρωπία συνδέεται με έννοιες όπως η Φιλία και η Φιλαλληλία. Στην αγγλόγλωσση βιβλιογραφία αναφέρεται ως «charity» και συνδέεται συνήθως με μεγάλες διεθνείς οργανώσεις και την Εκκλησία, που αναλαμβάνουν δράσεις κυρίως σε χώρες όπου υπάρχει ανθρωπιστική κρίση.

Στη Φιλανθρωπία η πράξη περιορίζεται στην προσφορά υλικών αγαθών (χρήματα, κτίρια, τρόφιμα κ.ά.) και ενέχει την παραδοχή μιας κατάστασης ανισότητας. Η Φιλανθρωπία είναι συνήθως μια πράξη στιγμιαία και ευκαιριακή που στόχοι της είναι η παροχή βοήθειας και η ανακούφιση σε κάποια δύσκολη κατάσταση. Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν δημιουργείται μια μόνιμη σχέση συμπαράστασης και αλληλεγγύης εκείνου που ασκεί τη φιλανθρωπία με τους επωφελούμενους.

Για την Εκκλησία η έννοια της Φιλανθρωπίας εμπεριέχει τον Εθελοντισμό και την προσφορά, όχι μόνο υλικών αγαθών, αλλά και κοινωφελούς έργου, όχι μόνο ευκαιριακά, αλλά και σε μια μονιμότερη βάση με ηθική δέσμευση και διάρκεια. Στην περίπτωση αυτή προσεγγίζει την έννοια της Αλληλεγγύης.

Η φιλανθρωπία ως έκφραση της ανθρώπινης συμπεριφοράς βασίζεται στο θρησκευτικό και Χριστιανικό θεμέλιο, όμως πολλές πρόσφατες επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι η βοήθεια προς τον συνάνθρωπο δεν έχει μόνο πνευματικό και θρησκευτικό χαρακτήρα αλλά ταυτόχρονα συμβάλλει στην ψυχική και σωματική υγεία, προσφέροντας μεταξύ άλλων συναισθηματική ικανοποίηση, υγεία, χαρά και μακροζωία.

Το ότι η προσφορά στον συνάνθρωπο μάς φέρνει πολλαπλάσια ανταπόδοση δεν αποτελεί σίγουρα νέα διαπίστωση, καθώς από τους αρχαίους Ελληνες φιλόσοφους μέχρι τον Απόστολο Παύλο, όλοι δίδαξαν τα οφέλη του αλτουρισμού, με τη μόνη διαφορά ότι στη σύγχρονη εποχή αποδεικνύεται και επιστημονικά.

Μεγάλη έρευνα που δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο περιοδικό «BMC Public Health» έδειξε ότι η φιλανθρωπία όχι μόνο προσφέρει ψυχική ικανοποίηση, αλλά, μεταξύ άλλων, αυξάνει και το μέσο όρο ζωής, δηλ. οι άνθρωποι που αφιερώνουν χρόνο και χρήμα από τη ζωή τους βοηθώντας τους συνανθρώπους τους ζουν όχι μόνο πιο χαρούμενη ζωή αλλά και περισσότερα χρόνια.

Επίσης, βρέθηκε ότι η γενναιοδωρία μειώνει το άγχος, καθώς οι φιλάνθρωποι έχουν χαμηλότερα επίπεδα κορτιζόλης (ουσίας υπεύθυνης για το άγχος) σε σχέση με τους ανθρώπους που είναι λιγότερο αλτρουιστές, ο εγκέφαλος των οποίων παράγει πολύ μεγαλύτερα επίπεδα κορτιζόλης.

Επίσης, έρευνα του πανεπιστημίου Ουισκόνσιν κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η παροχή βοήθειας προς τους συναδέλφους ενισχύει την ευτυχία στο χώρο εργασίας.

Στον επαγγελματικό τομέα

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «American», έδειξε ότι ο αλτρουισμός όχι μόνο βελτιώνει την ευημερία στην εργασία, αλλά και κάνει τους ανθρώπους να αισθάνονται πιο αφοσιωμένοι στη δουλειά τους.

Το πανεπιστήμιο του Μπάφαλο βρήκε ότι οι άνθρωποι που αφιερώνουν χρόνο βοηθώντας τους συνανθρώπους τους έχουν χαμηλότερο κίνδυνο πρόωρου θανάτου, ενώ σύμφωνα με το πανεπιστήμιο Berkeley, οι άνθρωποι από 55 ετών και άνω οι οποίοι είναι εθελοντές σε δύο ή περισσότερους οργανισμούς έχουν 44% λιγότερες πιθανότητες να πεθάνουν κατά τη διάρκεια μιας περιόδου πέντε ετών σε σύγκριση με τους μη εθελοντές.

Παρόμοια είναι τα ποσοστά σε ηλικιωμένους που βοηθούν φίλους, συγγενείς και γείτονες, ή που προσφέρουν συναισθηματική υποστήριξη στους συζύγους τους σε σχέση με εκείνους που δεν το κάνουν.

Οι άνθρωποι που βοηθάνε τους άλλους νιώθουν έντονα την ψυχική ανάγκη να βοηθήσουν ξανά, ενώ η γενναιοδωρία είναι ένας από τους βασικότερους παράγοντες για έναν ευτυχισμένο γάμο, σύμφωνα με μια έκθεση της Elizabeth Marquardt. «Οι άνθρωποι είναι πιο ευτυχισμένοι στο γάμο τους όταν προσπαθούν να βοηθήσουν τον/την σύζυγό τους με απλά καθημερινά πράγματα, όπως το σερβίρισμα ενός καφέ ή με δουλειές του σπιτιού» τονίζει η Δρ. Elizabeth.

To περιοδικό BMC Public Health βρήκε ότι ο εθελοντισμός και η φιλανθρωπία καταπολεμούν την κατάθλιψη και κάνουν τους ανθρώπους πιο χαρούμενους. Να σημειωθεί ότι οι Αμερικανοί έδωσαν σε δωρεές 373,25 δισεκατομμύρια δολάρια το 2015, ποσό που είναι μεγαλύτερο κατά 4,1% σε σύγκριση με το 2014, σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία.

Ο μέσος όρος δωρεάς κάθε αμερικανικής οικογένειας φθάνει τα 2.974 δολάρια τον χρόνο, ενώ το μεγαλύτερο ποσοστό των δωρεών δίνεται σε θρησκευτικές οργανώσεις (32%), ακολουθούν η παιδεία (15%), ανθρωπιστικές οργανώσεις (12%) και ο χώρος της υγείας (8%).